Մխիթար Սպարապետի տապանաքարը Հին Խնձորեսկ գյուղում

Մ. Մ. Թելունց Պատմական գիտությունների թեկնածու, դոցենտ 18-րդ դարի  20-ական թվականների  սկզբին Հայաստանի  արևելյան մասը,  այդ թվում Սյունիքը  և Արցախը,  գտնվում էին  Իրանի  (Պարսկաստանի) …

Read More

Օգոստոսն անցավ … Կամ՝ ամառն անց կացավ , հոտն իջնում է տուն…

Օգոստոսի 23-ին (1911թ.). մոռացված, բայց պատմական օր Կապանի համար: Այդ օրը շարք մտավ Գորիս-Ղափան հեռագրագիծը, և տեղադրվեց «Մորզե» հեռագրական ապարատը: Փակագծերի մեջ. Դեռևս 1874թ.…

Read More

Թյուրքական նկրտումները և Ս. Օրբելյանի 1513թ. ձեռագիր մատյանը

Հայկական իշխանությունները կարող են համարձակորեն և վստահաբար բարձրաձայնել, որ զավթված բնակավայրերը հայկական են՝ թեկուզ վկայաբերելով Ս. Օրբելյանի ձեռագրի բնօրինակները՝ բնիկ և հայկական անվանումներով: Այլապես…

Read More

1827թ. նկարագրող քարտեզում Գորիսն արդեն շրջկենտրոն էր

1827թ. նկարագրող քարտեզում Գորիսն արդեն շրջկենտրոն էր՝ իր շրջակա թաղամասերով. ահա Գորիսի 1820-30-ական թվականների նկարագրությունից. «Գորիս բնակավայրը ընկած է խոր կիրճում: Այս կիրճը ուշագրավ…

Read More

Ադրբեջանին հանձնված Սեթանց գյուղի և նրա ամրոցի պատմական դերը

Սա Հայաստան է և վերջ… Լեոնիդ Ազգալդյան Մեծ Հայքի Սյունիք աշխարհի Բաղք-Քաշունի գավառը, որը տարածված էր Որոտան գետի ավազանի անտառապատ սարահարթերում ու ձորակներում, լեռնալանջերին…

Read More

Զանգեզուր գավառի և Գորիս գավառակենտրոնի ստեղծման պատմությունը (XIX դար)

Պատմում են, որ իբր գավառապետ Կարաևը շքախմբով շրջելէ ողջ Զանգեզուրը և լուսնյակ գիշերով ընտրել Գորիս գյուղի դիմացի տափարակը, ուր սովորաբար տեղի էին ունենում տոնավաճառներ…

Read More

Ղափան՝ պատմության սարսափը… Կամ՝ անցյալի էջերը սրբագրելու համար չեն

Նկարները տե՛ս՝ «Տավերս» մշակութային հասարակական կազմակերպություն 1906-ի օգոստոսի այս օրերին,բռնկվել էին հայ-թուրքական կռիվները և Ղափանում կյանքի ու մահվան սահմանագծին էր դրված այն ամենը ինչ…

Read More

Վայոց Ձորն ու Շարուրը ՀՀ անկման շրջանում. 1920թ.

[Պաշտոնական գրություններ և մամուլի անդրադարձներ] 1.ՀՀ ՆԳ ՆԱԽԱՐԱՐԻ ԿԱՐԳԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ Այսուհետև Դարալագյազը, Շարուրը և Նախիջևանի գավառի Շահթաղտի գավառակը միանում են և կազմում մի գավառ՝ Վայոց…

Read More